Vegetaties

Vegetaties vormen een verzamelbegrip uit de ecologie voor het geheel van plantengroei in een bepaald gebied, met de structurele opbouw en de onderlinge relaties tussen verschillende plantensoorten. Het begrip verwijst naar de zichtbare en meetbare vegetatie die als habitat kan fungeren en de biologische productiviteit beïnvloedt. Vegetatie omvat alle levende planten, inclusief bomen, struiken, kruiden en mossen, en kan variëren van bosachtige tot open graslandvegetaties.

De structuur wordt vaak onderverdeeld in lagen: bodem- of kruidlaag, struiklaag en boom- of kroonlaag, met variatie in hoogte en dichtheid. De samenstelling wordt bepaald door klimaatomstandigheden (temperatuur en neerslag), bodemgesteldheid (nutriënten, pH), waterbeschikbaarheid en verstoringen zoals brand, boskap of landgebruik.

Typen vegetaties onderscheiden zich in natuurlijke en door de mens beïnvloede systemen: bos en bosgebieden, heide en struikgewas, graslanden en moerasvegetaties, en zoute of watergerelateerde vegetaties langs kusten en rivieren. Cultuurvegetaties zoals landbouwpercelen en stedelijke groenstroken maken eveneens deel uit van het vegetatiebeeld.

Functies van vegetaties zijn onder meer bodemvorming en -stabilisatie, regulering van waterstromen, koolstofopslag, productie van voedsel en medicinale producten, en het leveren van habitat en voedsel voor fauna. Ze beïnvloeden ook het microklimaat en dragen bij aan biodiversiteit en veerkracht van landschappen.

Veranderingen in klimaat en landgebruik, evenals invasieve soorten en verontreiniging, hebben invloed op de samenstelling en structuur van vegetaties. Behoud en duurzaam beheer van vegetaties zijn cruciaal voor ecosysteemdiensten en lange termijn biodiversiteit.