Loogikakeel

Loogikakeel is een term die in Nederlandse academische en onderwijscontexten voorkomt en verwijst naar een taal die bedoeld is voor het uitdrukken van logische formules en redeneringen. Het idee achter een loogikakeel is om de formele scherpte van logica te combineren met de leesbaarheid van natuurlijke taal, zodat leerlingen en onderzoekers logische structuur kunnen documenteren zonder volledig te vertrouwen op streng getypte formalisme.

Kenmerken kunnen onder meer zijn: een duidelijke woordsoort- en zinsstructuur die quantoren, predicaten, variabelen en logische connectieven expliciet maakt; een systeem voor annotaties die semantische relaties verduidelijkt; en een vertaal- of mapping-laag naar bestaande formele talen zoals predicatenlogica of propositional logica. In praktische termen wordt vaak gestreefd naar een syntaxis die intuïtief is maar wel automatisch kan worden gebruikt in bewijsvoering of computerondersteunde redenering.

Toepassingen van een loogikakeel liggen vooral in het onderwijs en in conceptuele modellering. Het kan worden ingezet om begrippenkaders en redeneringsstappen samen te vatten, om korte proeven van conceptuele verduidelijking te geven, of als tussenstap bij de vertaling van natuurlijke taal naar formele logica. Voorbeelden moeten zorgvuldig worden geanalyseerd om ambiguïteit te vermijden; een loogikakeel is meestal geen vervanging voor formele talen, maar eerder een hulpmiddel.

Historisch gezien is de term vooral in publieke en onderwijsgerichte discussies opgekomen, zonder dat zij een erkende standaard heeft verworven. Zie ook: formele talen, predicatenlogica, controlled natural language.