Eiwitactiviteit

Eiwitactiviteit is het tempo waarmee een eiwit een chemische reactie katalyseert. In de context van enzymen wordt dit meestal aangeduid als enzymatische activiteit. De activiteit wordt vaak uitgedrukt als de hoeveelheid substraat die per tijdseenheid wordt omgezet, per hoeveelheid eiwit of per volume, bijvoorbeeld micromol per minuut per milligram eiwit (U/mg) of katal per liter (kat/L). Eenheden verwijzen naar standaardomstandigheden, waaronder specifieke pH en temperatuur.

Metingen van eiwitactiviteit vinden doorgaans plaats met activiteitassays waarin de verandering in concentratie van substraat of product wordt gevolgd, bijvoorbeeld via spectrofotometrie, fluorimetrie of chromatografie. Specific activity is de activiteit per mg eiwit en geeft een maat voor de efficiëntie van het eiwit. Voor enzymen is de relatie tussen snelheid en substraatconcentratie meestal beschreven door de Michaelis-Menten kinetiek, met parameters Km en Vmax. Veranderingen in pH, temperatuur, aanwezigheid van cofactors (bijv. NAD+, FAD, metalen ionen) en verschillende activatoren of inhibitors beïnvloeden de activiteit aanzienlijk. Proteolyse, denaturatie of post-translationele modificaties kunnen de activiteit verhogen, verlagen of juist stabiliseren.

Toepassingen van eiwitactiviteit liggen in diagnostiek (bloedtests voor enzymactiviteit), industriële biotechnologie (detergenten, voedingsindustrie) en fundamenteel onderzoek naar eiwitfunctie. Het is ook mogelijk dat sommige eiwitten geen katalytische activiteit hebben maar wel andere vormen van activiteit vertonen, zoals bindings- of signaalgerelateerde functies.