Citroenzuur

Citroenzuur, ook bekend als citroenzuur, is een zwak organisch zuur met de formule C6H8O7. Het komt in grote hoeveelheden van nature voor in citrusvruchten zoals citroen en sinaasappel en is verantwoordelijk voor hun zure smaak. In industriële en voedingscontexten wordt het vooral gebruikt als zuurteregelaar, smaakmaker en conserveringsmiddel.

Chemisch gezien is citroenzuur een drievoudig zuur. Het heeft drie dissociatie-constanten met pKa-waarden van ongeveer 3,13, 4,76 en 6,40, waardoor het in oplossingen meerdere citraatenniveaus kan aannemen. Het vormt gemakkelijk citraatzouten en is goed oplosbaar in water. De stof is een witte, kristallijne vaste stof en is vrij geurloos.

Natuurlijke bron en productie: citroenzuur komt voor in veel citrusvruchten, met een hoog gehalte in het sap. Industriële productie vindt voornamelijk plaats door fermentatie van suikers met de schimmel Aspergillus niger, gevolgd door zuivering en kristallisatie tot zuiver citroenzuur. Deze route vormt de grootste bron van commercieel verkrijgbare citroenzuur.

Toepassingen: in de voedingsindustrie dient citroenzuur als zuurteregelaar, smaakstof en conserveermiddel. Het werkt ook als chelaatmiddel om metalen ionen te binden, wat desinfectie, reiniging en afschrijving van kalkaanslag bevordert. Daarnaast wordt het gebruikt in cosmetica, farmaceutica en als buffer in biochemische toepassingen.

Veiligheid en regelgeving: citroenzuur wordt over het algemeen als veilig beschouwd voor voedselgebruik (GRAS-status in veel jurisdicties). Bij hoge doses kan het irritatie veroorzaken of maagklachten geven. In laboratorium- en industriële omgevingen gelden standaard veiligheidsmaatregelen.