weerbaarheid

Weerbaarheid is het vermogen van een persoon, groep of samenleving om weerstand te bieden aan bedreigingen, om veerkrachtig om te gaan met stress en ontwrichtende gebeurtenissen, en om daarvan te herstellen. Het begrip omvat fysieke paraatheid, mentale veerkracht, sociale cohesie en de capaciteit van organisaties om adequaat te reageren op crisissituaties.

Het woord is afgeleid van weerbaar, wat in het Nederlands 'in staat om weerstand te bieden' betekent. Weerbaarheid verwijst naar de kwaliteit of het vermogen om weerstand te kunnen bieden tegen tegenslag en om zich aan te passen aan veranderende omstandigheden.

Toepassingsvelden van weerbaarheid zijn onder meer de menselijke ontwikkeling (individuele weerbaarheid, coping, zelfredzaamheid en assertiviteit), maatschappelijke veerkracht (gemeenschappen die effectief kunnen reageren op rampen en crises, met onderlinge steun en goede informatievoorziening) en veiligheid en defensie (het vermogen om te beschermen tegen bedreigingen en om te reageren op incidenten). In de publieke en maatschappelijke discussie wordt weerbaarheid dan ook vaak ingezet in verband met crisisbeheersing en volksveiligheid.

Overheidsbeleid en maatschappelijke organisaties bevorderen weerbaarheid door voorlichting, training en het opbouwen van netwerken en infrastructuur die crises kunnen opvangen. Het begrip wordt breed toegepast en blijft een centraal aandachtsgebied bij voorbereiding op toekomstige risico’s en het versterken van veerkracht op verschillende niveaus.