vervagende

Vervagende is de tegenwoordige deelwoord- en bijvoeglijke vorm van het Nederlandse werkwoord vervagen, wat 'faderen' of 'verduisteren' betekent. Het duidt op een geleidelijk proces waarbij iets minder helder of minder duidelijk wordt.

Het woord wordt veel gebruikt in literatuur, journalistiek en wetenschappelijke beschrijvingen om aan te geven dat grenzen, beelden, kleuren of indrukken langzamerhand vervagen. Het kan verwijzen naar zichtbare verschijnselen zoals vervagende contouren of kleuren bij schemering, maar ook naar niet-zichtbare zaken zoals herinneringen, gevoelens of argumenten die vervagen.

Enkele voorbeelden: een vervagende horizon, vervagende contouren in een schets, vervagende kleuren in de zonsondergang, vervagende herinneringen aan het verleden.

Etymologie: afgeleid van het werkwoord vervagen, met voorvoegsel ver-. De vorm vervagende wordt gebruikt om aan te geven dat het proces nog gaande is.

Verwante termen zijn vervaging (het proces van vervagen) en vaagheid; het tegenovergestelde is helderheid of duidelijke zichtbaarheid. Vervagende komt daarmee vaak voor in beschrijvende teksten over waarneembare wijzigingen in beeld, licht of perceptie, maar ook in metaforische zin bij veranderingen in herinneringen, opinies of betekenissen.