uitlijningssysteem

Een uitlijningssysteem is een verzameling van gereedschappen, sensoren, meetmiddelen en software waarmee de positie en oriëntatie van onderdelen ten opzichte van een referentiepunt of -vlak worden bepaald en zo nodig gecorrigeerd. Het doel is nauwkeurigheid, herhaalbaarheid en veiligheid in productie, montage en inspectie.

Een uitlijningssysteem omvat doorgaans sensoren (bijv. lasers, camera's, interferometers), referentieobjecten of -lijnen, actoren voor beweging (pennen, lineaire actuatoren), en een controle-eenheid met software voor berekeningen en besturing. Periodieke kalibratie is gebruikelijk om foutbronnen zoals schaal- en temperatuurafwijkingen te corrigeren.

Soorten systemen: optische uitlijningssystemen (lasers, beeldgestuurde systemen), mechanische/fixturing-uitlijning (jigs, fixtures met maatlijnen), laser-tracker-systemen en metrologieoplossingen zoals coördinatenmeetmachines (CMM). Toepassingsgebieden: maakindustrie en gereedschapsmachines, constructie en bouw, assemblage van auto’s en vliegtuigen, optica en fiber-optische netwerken, robotica en automatisering, surveying en civiele techniek.

Voordelen en beperkingen: een goed ingezet uitlijningssysteem verhoogt de productkwaliteit, reduceert afkeur en verkort installatietijden. Nadelen zijn onder meer kosten, complexiteit, en gevoeligheid voor trillingen, temperatuur- en vochtvariaties, plus de noodzaak aan training en onderhoud.