satellietsensoren

Satellietsensoren zijn instrumenten aan boord van satellieten die straling of signalen van de aarde meten. Ze registreren fysieke eigenschappen zoals reflectie van zonlicht, radiatie, radarreflecties of hoogte, en zetten deze meetgegevens om in digitale beelden en gegevensbestanden die wetenschappers en beleidsmakers gebruiken.

Er bestaan verschillende typen satellietsensoren. Optische imagers meten zichtbaar en nabij-infrarood licht en leveren multispectrum- of hyperspectrumbeelden. Radar sensoren, zoals Synthetic Aperture Radar (SAR), zenden microgolfstraling uit en meten de teruggekaatste signalen, waardoor ze onder alle weersomstandigheden kunnen opereren. Andere instrumenten zijn radiometers voor stralingsmetingen, altimeters voor hoogtemetingen van zeeën en landoppervlak, en lidarsystemen die afstand meten met laserpulsen. Sommige missies leveren gravimetrische data die veranderingen in de massa van de aarde en het zwaartekrachtveld in kaart brengen (bijv. GRACE/GRACE-FO).

Belangrijke parameters omvatten ruimtelijke resolutie (pixelgrootte), spectrale resolutie (aantal banden), radiometrische resolutie (dynamisch bereik) en terugkeertijd (hoe vaak een locatie wordt gemeten). Swathbreedte en kijkhoek bepalen de dekking. Veel optische sensoren draaien in een zon-synchronisatie laag-aardebaan, wat regelmatige passes mogelijk maakt; bij SAR kunnen sensoren wel dag en nacht, en onder verschillende weersomstandigheden opereren.

Toepassingen zijn onder meer land- en bosbeheer, landbouw en voedselveiligheid, waterbalans en oceaanmonitoring, stedenbouw en infrastructuurplanning, klimaatonderzoek, weervoorspelling en rampenrespons door snelle beeldvorming en tijdreeksen.

Kalibratie en validatie zijn cruciaal voor bruikbare data. Sensoren ondergaan radiometrische en geometrische calibratie, evenals cross-calibratie met referentiële targets. Data worden vaak in Level-0 tot Level-4-productreeksen gepresenteerd. Toegang tot satellietdata is breed via open-dataprogramma’s zoals Copernicus-programma’s en Landsat, met uitgebreide metadata en verwerkingsdiensten.