netwerkdruk

Netwerkdruk is de mate waarin een netwerk belast wordt door de vraag naar capaciteit. Het begrip wordt gebruikt in verschillende domeinen, zoals transportnetwerken (wegen en rails) en digitale netwerken (internet, bedrijfs- en datanetwerken). Bij beperkte capaciteit kan toenemende vraag leiden tot congestie: langere reistijden, wachttijden, vertraagde services en in digitale netwerken tot hogere latency en packetverlies.

In transportnetwerken wordt netwerkdruk vaak gemeten aan de hand van indicatoren als verkeersintensiteit, bezettingsgraad van wegsegmenten, snelheid, reistijd en congestie-indices bij knooppunten. In digitale netwerken gaat het om bandbreedtegebruik, linkutilisatie, wachtrijlengte, latency, jitter en pakketverlies. Ook variatie in vraag over tijd (pieken) speelt een rol. Meetmethoden variëren van tellingen en sensoren tot routerstatistieken, NetFlow/sFlow-gegevens en modeling met simulaties.

De gevolgen van hoge netwerkdruk zijn onder andere onbetrouwbare dienstverlening, langere reistijden, onzekerheid bij planning, mogelijk hogere energie- en emissiekosten en lagere gebruikerservaring. In digitale netwerken kunnen hoge netwerkdruk en congestie de kwaliteit van service beïnvloeden, zoals streamingkwaliteit of interactie met applicaties.

Beheer en mitigatie van netwerkdruk richten zich op zowel vraagsturing als capaciteitsuitbreiding. Voor transportnetwerken zijn maatregelen zoals slimme verkeerssignalering, toegangsbeheer, verkeersrichtlijnen en infrastructuuruitbreiding gebruikelijk. Voor digitale netwerken: capaciteituitbreiding, verkeersengineering, QoS-beleid, caching en load balancing. Het combineren van korte-termijnmaatregelen met lange-termijnplanning is gebruikelijk, aangezien netwerkdruk een dynamisch en context-afhankelijk verschijnsel is. Er is geen uniforme standaardmetriciek voor netwerkdruk; vaak worden meerdere indicatoren tegelijkertijd toegepast.