klastische

Klastische is een geologisch begrip dat wordt gebruikt voor sedimentaire gesteenten en sedimenten die bestaan uit fragmenten van eerdere gesteenten, zogenaamde klasten. Deze klasten zijn ontstaan door verwering en erosie van bestaande rocks, daarna getransporteerd, afgezet en uiteindelijk lithificeerd tot vaste gesteente. De term benadrukt dus de fragmentarische, losse structuur van het materiaal.

Klastische sedimenten vormen zich via een proces van verwering, transport door water, wind of ijs, en afzetting in laag- of sedimentair bekken. Na sedimentatie ondergaan ze diagenese, waarbij samenpersing en cementatie (vaak door kwarts, calciet of ijzerhoudende mineralen) leiden tot een harde, lithologische eenheid. De macro- en microstructuur kennmerkt klastische gesteenten: de grootte, ronde en vorm van de klasten en de mate van sortering geven aanwijzingen over de transportduur en omgeving.

Voorbeelden van klastische gesteenten zijn onder meer conglomeraat (met afgeronde klasten, meestal groter dan zandsteen), breccie (met scherpe klasten en weinig sortering), zandsteen (grotendeels zandgrote klasten), siltsteen en kleisteen of schalie (met steeds fijner klastmateriaal). Klastische gesteenten variëren sterk in samenstelling; soms bestaan ze uit kwarts- en veldspaatsfragmenten, soms uit lithische fragmenten afkomstig van verschillende ouder-rocktypes.

Klastische gesteenten onderscheiden zich van chemische gesteenten (die uit mineralen bestaan die uit oplossing zijn neergeslagen) en organische gesteenten (die bestaan uit organisch materiaal). Ze zijn belangrijk in onder andere hydrogeologie en petroleumgeologie, dienen als reservoir- en aquifer-rocks en bieden inzichten in de duur en aard van sedimentaire omgevingen.