fosforbelasting

Fosforbelasting is een fiscale maatregel die een belasting oplegt aan fosforgerelateerde activiteiten, producten of emissies met als doel de hoeveelheid fosfor die in het milieu terechtkomt te verminderen en eutrofiëring van wateren te voorkomen.

De werking berust op het internaliseren van milieukosten: prijsverhoging voor fosforverbruik zodat afnemers en producenten minder fosfor gebruiken of schonere alternatieven ontwikkelen. De belasting kan worden geheven per kilogram fosfor in een product (bijvoorbeeld meststoffen, veevoeders of detergenten) of per eenheid van fosfor die in het afval- of waterstelsel terechtkomt. Daarnaast kunnen de opbrengsten worden gebruikt voor waterbeheer, riolering en natuurherstel. Vaak bestaan er vrijstellingen of verlaagde tarieven voor kleine bedrijven of voor noodzakelijke toepassingen.

Toepassingsgebied en implementatie variëren per land of regio. In EU-context valt fosforbeleid onder bredere water- en milieuwetgeving; historisch zijn er in sommige landen maatregelen genomen tegen fosfor in detergenten en meststoffen. Een fosforbelasting kan worden ingezet als onderdeel van een pakket fiscale en technologische maatregelen om eutrofiëring aan te pakken.

Effecten en discussie: het kan leiden tot minder fosforgebruik en financiering van waterzuivering, maar brengt kosten met zich mee voor boeren, producenten en consumenten. Administratieve lasten en mogelijke grenshandel of verschuivingen naar andere regio’s zijn aandachtspunten. De effectiviteit hangt af van tariefhoogte, de mate van naleving en de beschikbaarheid van alternatieven.

Zie ook: eutrofiëring, waterbeleid, milieubelasting, Kaderrichtlijn Water.