Schokdempende

Schokdempende is een bijvoeglijk naamwoord dat wordt gebruikt om materialen, lagen, of systemen te beschrijven die schokken en plotselinge belastingen beter kunnen absorberen. Demping wordt bereikt door energie die vrijkomt bij een botsing of hevige beweging om te zetten in warmte, of door beweging te beperken via elastische en visco-elastische eigenschappen. Het begrip komt voor in tal van sectoren en toepassingen.

Het werkingsprincipe van schokdemping berust op het dissiperende gedrag van materialen. Veelvoorkomende mechanismen zijn visco-elastische demping, waarbij de materiaaldeformatie tijd nodig heeft om te herstellen; veerachtige systemen die energie opslaan en vrijgeven; en lucht- of gaskussens die verplaatsing beperken. Soms spelen combinaties van meerdere dempingsmethoden tegelijk een rol. De mate van demping kan worden afgestemd door keuze van materiaal, dikte, structuur en afstemming met andere constructieonderdelen.

Toepassingen van schokdempende middelen zijn onder meer in de auto- en fietsindustrie (schokdempers en anti-vering systemen), schoenen en sportuitrusting, verpakkingen die delicate inhoud beschermen, bouw en constructies voor trillingsisolatie, en elektronica- en medische apparaten die tegen vallen of schokken moeten kunnen. Ook in industriële machines en offshore-installaties wordt demping toegepast om mechanische resonanties en schade te voorkomen.

Materialen die vaak schokdempende eigenschappen hebben, zijn elastomeren zoals rubber en neopreen, schuimstoffen zoals polyurethaan en EVA, visco-elastische polymeren, gels en luchtkussens. De keuze voor een bepaald materiaal hangt af van belastingniveau, omgevingstemperatuur, gewicht en duurzaamheidseisen.