Privacyrechten

Privacyrechten zijn de rechten van personen met betrekking tot de verwerking van hun persoonsgegevens. In de Europese Unie zijn deze rechten vastgelegd in de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG/GDPR) en in Nederland verder uitgewerkt door de Uitvoeringswet AVG. Ze geven burgers meer controle over wie wat met hun gegevens doet en onder welke voorwaarden.

Belangrijkste rechten zijn onder meer het inzage-, rectificatie-, en het recht op wissing (recht op vergetelheid) van persoonsgegevens; het recht op beperking van de verwerking; het recht op gegevensoverdraagbaarheid; het recht om bezwaar te maken tegen verwerking, bijvoorbeeld voor direct marketing; en het recht met betrekking tot geautomatiseerde besluitvorming en profilering.

Organisaties die persoonsgegevens verwerken, hebben verplichtingen waaronder een geldige wettelijke basis voor de verwerking, transparantie via privacyverklaringen, doelbinding, gegevensminimalisatie en opslagbeperking, en passende beveiligingsmaatregelen. Ook privacy by design en privacy by default zijn belangrijk. Verwerkingen moeten in kaart worden gebracht; transfers naar buiten de Europese Economische Ruimte vereisen passende waarborgen. In Nederland houdt de Autoriteit Persoonsgegevens toezicht en kan zij handhaving uitvoeren.

Hoewel deze rechten robuuste bescherming bieden, zijn ze niet absoluut. Rechten kunnen worden beperkt als dit noodzakelijk is voor redenen zoals volksgezondheid, openbare orde of de rechten van anderen. Bij vermoedens van schending kunnen personen een klacht indienen bij de AP en eventueel een rechtszaak aanspannen.