Netwerkflexibiliteit

Netwerkflexibiliteit verwijst naar het vermogen van een energienetwerk om te reageren op schommelingen in aanbod en vraag en om onder wisselende omstandigheden betrouwbare leveringen te blijven leveren. Het omvat technische, operationele en marktgerelateerde maatregelen die flexibiliteit mogelijk maken in de stroom- en energiestromen, zodat netten kunnen duringeren bij veranderingen in productie, consumptie en netbelasting.

Belangrijke vormen en methoden zijn onder meer vraagrespons, energieopslag en gedistribueerde productie, samen met flexibele interconnecties en dynamische netbelastingplanning. Technisch betreft dit slimme netten, geautomatiseerde monitoring en aansturing van apparaten, opslag (bijv. batterijen, waterstof) en softwaregestuurd netbeheer. Marktmogelijkheden omvatten realtime prijsprikkels, capaciteitsmarkten en diensten voor flexibiliteitsdiensten zoals ancillary services. Operationele aandachtspunten zijn onder meer dynamische line rating, congestiebeheer en beleid om overschrijdingen te voorkomen of te verminderen.

Redenen voor toenemende behoefte aan netwerkflexibiliteit zijn onder meer een hoger aandeel hernieuwbare bronnen, elektrificatie van transport en warmte, en de digitalisering van de energiemarkt. Regulering en marktontwerp spelen een sleutelrol bij het mogelijk maken en stimuleren van flexibiliteit, inclusief interoperabiliteit en transparante gegevensdeling.

Voordelen van voldoende netwerkflexibiliteit zijn onder meer grotere leveringsbetrouwbaarheid, efficiënter gebruik van infrastructuur, minder verspilling van duurzame energie en lagere totale kosten op lange termijn. Uitdagingen omvatten investeringsbehoeften, regelgevende belemmeringen, onzekerheden in markten, interoperabiliteitsvraagstukken, en cyberveiligheid en privacy waarborgen.