Macrofaagfunctie

Macrofaagfunctie verwijst naar de functies van macrofagen, een type immuuncel die een sleutelrol speelt in zowel het aangeboren als het adaptieve immuunsysteem. Macrofagen fagocyteren pathogenen en celresten, herkennen DAMPs en PAMPs via patroonherkenningsreceptoren en ruimen apoptotische cellen op (efferocytose). Daarnaast fungeren ze als antigeenpresenterende cellen: ze nemen antigenen op, verwerken ze en presenteren peptidefragmenten op MHC-II aan CD4+ T-cellen, ondersteund door kostimulerende moleculen.

Macrofagen produceren cytokinen en chemokinen die ontstekingsreacties reguleren: pro-inflammatoire moleculen zoals TNF-α, IL-1β en IL-6 stimuleren recrutering van andere immuuncellen, terwijl anti-inflammatoire signalen zoals IL-10 en TGF-β de ontsteking kunnen afbouwen en weefselherstel bevorderen. Ze kunnen ook chemokines uitscheiden die leukocyten naar de ontstekings- of weefsellocatie trekken.

Macrofagen bestaan zowel uit residentiële macrofagen in weefsels (bijv. lever-Kupffer-cellen, long-alveolaire macrofagen, hersen-microglia) als uit monocyten die in het weefsel differentiëren tot macrofagen. Ze vertonen plasticiteit: een klassieke M1-activatie wordt geassocieerd met een pro-inflammatoire respons (triggered door IFN-γ en LPS), terwijl M2-achtige activatie geassocieerd is met weefselherstel en remodelling (inductie door IL-4/IL-13). In werkelijkheid bestaan er verschillende tussenstadia, en macrofagen dragen bij aan ontstekingsafbouw, reparatie en matrixremodellering via enzymen zoals MMPs.

Disfunctie of overmatige activatie van macrofagen speelt een rol bij infecties, atherosclerose en chronische ontstekingsziekten. Het begrijpen van macrofaagfunctie helpt bij het ontwikkelen van therapieën die inflammatie reguleren en weefselherstel ondersteunen.