Eenzijdigetweezijdige

Eenzijdigetweezijdige is een zeldzaam gebruikte term in het Nederlands die letterlijk eenzijdig en tweezijdig betekent. Het is geen formeel geaccepteerde term in de wiskunde, maar wordt af en toe in informele of pedagogische contexten gehanteerd om twee verwante begrippen te bespreken: eenzijdigheid en tweezijdigheid van oppervlakken en hun orientatie.

In de topologie gaat het om het onderscheid tussen oppervlakken die één zijde hebben en oppervlakken die twee أو meerdere zijden toelaten. Een oppervlak is tweezijdig (orientabel) wanneer er twee verschillende zijden bestaan die langs een continue transformatie met behoud van de nabijheid aan elkaar kunnen worden gebracht; een eenzijdig oppervlak (niet-orientabel) heeft geen consistente tweezijdige orientatie, zoals de Möbiusband. In de standaardterminologie wordt het verschil gemaakt tussen orientabele en niet-orientabele oppervlakken, waarbij de aanwezigheid van een duidelijke normaalvector en de mogelijkheid van het kiezen van een globale richting een sleutelrol spelen.

De uitdrukking wordt doorgaans gebruikt als illustratief hulpmiddel in onderwijs en discussies, en is geen formeel classificatieschema. Het begrip helpt bij het begrijpen waarom sommige objecten twee zijden hebben en andere slechts één, en hoe embedding en topologische eigenschappen deze eigenschap beïnvloeden. Voor formele referentie spreekt men liever over orientabiliteit en de randstructuur van oppervlakken. Zie ook topologie, orientabiliteit, eenzijdige oppervlakken en tweezijdige oppervlakken, Möbiusband, Klein bottle.