wetgeving

Wetgeving is het geheel van wetten en regels die door overheden zijn vastgesteld om het samenleven te ordenen en te beschermen. Het omvat wetten (statuten) die door een wetgevend lichaam zijn aangenomen en uitvoeringsregels zoals besluiten en verordeningen die door de regering of lagere overheden worden uitgevaardigd. Daarnaast bestaan beleidsregels en algemene maatregelen van bestuur die de uitvoering nader regelen.

Wie maakt wetgeving? Een wetgevend traject begint meestal met een voorstel van de regering of van leden van het parlement. Soms kunnen burgers of maatschappelijke organisaties voorstellen indienen via formele procedures of adviesraden. Een voorstel wordt in een ontwerptekst uitgewerkt en voorgelegd aan betrokken instanties en experts. Na consultatie en evaluatie wordt het voorstel in de parlementaire behandeling besproken en kan het worden gewijzigd.

Het proces omvat meestal: initiatief, ontwerp, bespreking en goedkeuring door de volksvertegenwoordiging, publicatie in een officiële publicatie en inwerkingtreding op een genoemde datum. In veel systemen gelden overgangsregelingen.

Soorten wetgeving en relatie met Europa: Nationale wetgeving omvat wetten en uitvoeringsregels; regio- en gemeentelijke verordeningen regelen lokale aangelegenheden. Europese wetgeving kan bindend zijn en nationale wetgeving vereisen tot transpositie of implementatie.

Doel en toezicht: Wetgeving dient rechtszekerheid te bieden, rechten en plichten te scheppen en maatschappelijke belangen te beschermen. De interpretatie en handhaving berust bij rechtbanken en toezichthouders, en wetten kunnen worden gewijzigd of ingetrokken door dezelfde of opvolgende wetgevers.