rookbeheersing

Rookbeheersing is het geheel van maatregelen in gebouwen die bedoeld zijn om rookvorming en rookverspreiding tijdens een brand te beheersen. Het doel is de veiligheid van bewoners en hulpverleners te vergroten, de evacuatietijd te verbeteren en de bestrijdingswerkzaamheden te vergemakkelijken. Daarbij worden zowel bouwkundige als installatietechnische voorzieningen ingezet.

De belangrijkste bouwstenen van rookbeheersing zijn onder meer rookcompartimentering, rookdichte scheidingen en deuren, en rookvrije of rookbeperkende vlucht- en trappenruimtes. Daarnaast omvat het systemen voor het verwijderen van rook en het regelen van luchtdoorvoer, zoals mechanische rookafvoer, rook- en warmterecuperatie, drukverschillen (perslucht) in rookvrije leidingen en trappenhuizen, en brandveilig afvoerkanalen met voldoende dichte sluiting. In sommige gevallen wordt natuurlijke ventilatie ingezet, afhankelijk van gebouwtype en klimaat.

Rookbeheersing kent passive en actieve benaderingen. Passive maatregelen richten zich op bouwkundig ontwerp en constructie, zoals bouwkundige rookschermen en brandwerende deuren. Actieve maatregelen bestaan uit geautomatiseerde rook- en warmtedistributiesystemen, zichtbare detectie en besturing, en redundante vermogensvoorzieningen. De toepassing en samenstelling hangen af van het gebouwtype, gebruiksfunctie en de wettelijke eisen.

Ontwerp en regelgeving: rookbeheersing wordt geïntegreerd in het algemene brandveiligheidsconcept van een gebouw en vereist naleving van lokale normen en bouwvoorschriften. In veel landen gelden normen zoals EN 12101 voor rook- en warmtedistributiesystemen, evenals nationale bouwbesluiten en brandveiligheidsvoorschriften.

Onderhoud en testen: regelmatige inspectie, functionele tests en onderhoud zijn noodzakelijk om de betrouwbaarheid te waarborgen. Bij brand en onderhoud van systemen wordt de operabiliteit van rookbeheersingsvoorzieningen kritisch beoordeeld om de veiligheid te waarborgen.