klinkercombinaties

Klinkercombinaties is een term uit de taalkunde die verwijst naar opeenvolgingen van klinkers (vocale medeklinkers) die samen één klank of één klinkerklank- nucleus vormen, of die als representatie dienen van een bepaalde klank in een taal. Het begrip omvat zowel digraphs en trigraphs (twee of drie opeenvolgende klinkers die een enkele klank aangeven) als gevallen waarin twee klinkers samen een langere of glijdende klank produceren.

In het Nederlands ontstaan klinkercombinaties vooral in twee patronen: lange klinkers die gespeld worden met dubbele klinkers (bijv. aa, ee, oo, uu) en difthongen die geschreven worden als combinatie van twee verschillende klinkers (bijv. ei, ui, eu, ou, au, ie). Een derde groep bestaat uit meerletterige combinaties die in sommige woorden een specifieke klank markeren, vaak afhankelijk van dialect of historische klankontwikkeling. De exacte uitspraak van deze combinaties kan variëren door dialectale verschillen en veranderingen in de tijd.

Fonetisch en orthografisch spelen klinkercombinaties een rol bij klankvorming, syllabe-indeling en schriftherkenning. Soms leiden twee klinkers tot hiatus, waarbij elke klinker een eigen klank binnen een aparte syllabe behoudt; in andere gevallen vormen ze een dipthong of een tripthong binnen één syllabe. In spelling kunnen diakritische tekens (zoals de trema) aangeven dat twee klinkers apart moeten worden uitgesproken, zoals in reünie.

Klinkercombinaties zijn relevant voor linguïstisch onderzoek, onderwijs in spelling en taalkundige verwerking van gesproken taal en tekst.