kapitaalintensief

Kapitaalintensief verwijst naar productieprocessen of sectoren waarin een groot deel van de productiekosten bestaat uit kapitaalgoederen zoals machines, apparatuur en gebouwen, in verhouding tot arbeid. Het begrip wordt vaak uitgedrukt als de kapitaalintensiteit, bijvoorbeeld de hoeveelheid kapitaal per werknemer of de kapitaal-outputverhouding (K/Y). Een hogere kapitaalintensiteit wijst op een grotere afhankelijkheid van investeringen met lange afschrijvingstermijnen.

Kenmerken van kapitaalintensieve productie zijn hoge vaste kosten, lange investeringscycli, automatisering en schaalvergroting, lage marginale kosten van arbeid bij vol operating capaciteit, en grote gevoeligheid voor financiering en rentetarieven. Dergelijke sectoren kenmerken zich vaak door grote kapitaalbehoeften voordat productie kan starten en door minder flexibele aanpassingen bij schommelingen in de vraag.

Veelvoorkomende voorbeelden zijn energieopwekking, chemische industrie, staal- en cementproductie, mijnbouw en grote infrastructuurprojecten. Ook transportnetwerken en sommige agrarische systemen kunnen kapitaalintensief zijn, zeker wanneer langdurige investeringen en moderne technologieën vereist zijn.

Voordelen van kapitaalintensiteit liggen in hogere productiviteit per arbeidskracht en schaalvoordelen, terwijl nadelen bestaan uit hoge toetredingsdrempels, risico's bij dalende vraag, lange terugverdientijden en gevoeligheid voor financieringsvoorwaarden. De mate van kapitaalintensiteit wordt beïnvloed door technologische vooruitgang, automatisering, regelgeving en beschikbaarheid van langetermijnfinanciering.

Algemene maatregelen meetbaar gemaakt met K/L (kapitaal per werknemer) of K/Y helpen bij vergelijkingen tussen sectoren en bij beleids- en investeringsbeslissingen.