kalkvormende

Kalkvormende is een term die wordt gebruikt om te verwijzen naar organismen of processen die calciumcarbonaat (CaCO3) afzetten en zo calcareuze structuren of sedimenten vormen. Kalkvorming vindt plaats via biomineralisatie, waarbij organismen calciumcarbonaat uitscheiden in mineralen zoals calciet of aragoniet. Deze vorming kan biologisch gecontroleerd of biologisch geïnduceerd zijn, en speelt een belangrijke rol in de bouw van reef-ecosystemen en carbonate sedimenten.

In de biologie omvat kalkvorming onder andere scleractinia (hard koralen), verschillende weekdieren zoals schelpen en slakken, bryozoën, foraminiferen en coccolithoforen, evenals sommige koralline algen. Deze organismen dragen bij aan de opbouw van kalkstenen en fossiele kalkformaties door hun calcareuze skeletjes of wanden. Niet alle kalkvorming gebeurt uitsluitend door organismen; ook chemische of abiotische processen kunnen calciumcarbonaat precipiteren onder gunstige oceaanomstandigheden.

Geologisch en ecologisch gezien vormen kalkvormende organismen een sleutelcomponent van de koolstofcyclus en van carbonate sedimenten. Ze zijn cruciaal voor de vorming van koraalriffen, oevervelden en kalksteenafzettingen. Fossiele kalkvormende resten dienen als belangrijke paleoklimatische en biostratigrafische indicators, omdat isotopische samenstelling en soortensamenstelling enig inzicht geven in oude oceanische omstandigheden.

In het Nederlandse en wetenschappelijke gebruik verwijst kalkvormend meestal naar zowel de organismen als de processen die bijdraagt aan het ontstaan van kalkstenen en carbonate afzettingen.