ideëel

Ideëel is een bijvoeglijk naamwoord in het Nederlands dat verwijst naar doelen, instellingen of handelingen die primair gericht zijn op publieke of maatschappelijke belangen en niet op winst. Het legt de nadruk op motieven zoals idealisme, altruïsme of het dienen van een maatschappelijk doel. In het discours over organisaties wordt ideëel vaak gebruikt naast termen als commercieel of winstgevend om de drijfveren achter activiteiten aan te duiden.

Historisch en etymologisch: ideëel is afgeleid van idee en ideaal, en wordt in zinsverbanden gebruikt zoals 'ideëel doel', 'ideële instelling' of 'het ideële streven'. In België en Nederland komt het regelmatig voor in de context van de ideële sector of de not-for-profitsector.

Juridisch en praktisch kader: in de Benelux wordt het begrip vaak gebruikt om instellingen te beschrijven waarvan de primaire doelstelling maatschappelijk nut beoogt. Dergelijke organisaties kunnen in aanmerking komen voor fiscale of andere vormen van ondersteuning wanneer zij een algemeen nut beogen; in de Nederlandse wetgeving wordt verwezen naar termen als 'niet-winstgevend' of 'algemeen nut beogende instelling (ANBI)'.

Zie ook: non-profit, maatschappelijk middenveld, ANBI, niet-gouvernementele organisatie (NGO).