hypernasaliteit

Hypernasaliteit is een spraakstoornis die wordt gekenmerkt door een abnormaal hoge resonantie in de neus tijdens het spreken. Dit gebeurt wanneer de luchtdruk die nodig is om spraakklanken te produceren, gedeeltelijk door de neus ontsnapt in plaats van volledig door de mond. Dit resulteert in een klank die vaak wordt omschreven als nasaal, mompelend of als "door de neus pratend".

De oorzaak van hypernasaliteit ligt meestal in problemen met het velofaryngeale mechanisme. Dit mechanisme bestaat uit het zachte gehemelte (velum) en de keelwand, die samenwerken om de toegang tot de neusholte tijdens het spreken te regelen. Als het velum niet goed sluit tegen de keelwand, kan er lucht ontsnappen via de neus, wat hypernasaliteit veroorzaakt. Dit kan het gevolg zijn van aangeboren afwijkingen zoals een gespleten gehemelte, neurologische aandoeningen die de spieren beïnvloeden, of na chirurgische ingrepen in het hoofd-halsgebied.

Hypernasaliteit kan de verstaanbaarheid van spraak significant beïnvloeden, vooral bij klinkers en stemhebbende medeklinkers. Het is belangrijk om hypernasaliteit te onderscheiden van hyponasaliteit, waarbij de luchtstroom door de neus juist wordt geblokkeerd, wat resulteert in een gesmoorde klank. Behandeling van hypernasaliteit kan bestaan uit logopedie om de controle over het velofaryngeale mechanisme te verbeteren, of in sommige gevallen uit chirurgische interventies om de anatomische afwijking te corrigeren.