heksadesimaalsüsteem

Het heksadecimale getalsysteem, ook wel hexadecimaal genoemd, is een positioneel getalsysteem met basis 16. Dit betekent dat het 16 unieke symbolen gebruikt om getallen weer te geven, in tegenstelling tot het decimale systeem (basis 10) dat 10 symbolen gebruikt. De symbolen in het heksadecimale systeem zijn de cijfers 0 tot en met 9, aangevuld met de letters A tot en met F. De cijfers 0-9 vertegenwoordigen de waarden nul tot en met negen, terwijl A staat voor tien, B voor elf, C voor twaalf, D voor dertien, E voor veertien en F voor vijftien.

De belangrijkste reden voor het gebruik van het heksadecimale systeem in de informatica is de nauwe relatie met het binaire systeem (basis 2). Omdat 16 een macht is van 2 (16 = 2^4), kan elke hexadecimale cijfer precies worden weergegeven met vier binaire cijfers (bits). Dit maakt het omzetten tussen hexadecimaal en binair zeer eenvoudig en efficiënt. Bijvoorbeeld, het hexadecimale cijfer 9 (decimaal tien) wordt in binair weergegeven als 1001. En het hexadecimale cijfer A (decimaal tien) wordt in binair weergegeven als 1010.

Vanwege deze efficiëntie bij het omzetten en de compactere weergave van binaire gegevens, wordt het heksadecimale systeem veel gebruikt in computerprogrammering en -engineering. Het wordt vaak aangetroffen bij het weergeven van geheugenadressen, kleurencodes in webdesign (bijvoorbeeld #FFFFFF voor wit), en bij het inspecteren van ruwe data. De basis 16 helpt programmeurs om grote hoeveelheden binaire informatie op een meer menselijk leesbare manier te interpreteren en manipuleren.