fondiepte

Fondiepte, of depth of field (DOF), is het deel van een scène dat op een foto acceptabel scherp wordt waargenomen. Het is dus niet het hele beeld gelijk scherp; objecten voor en achter het focuspunt kunnen onscherp verschijnen, afhankelijk van ingestelde parameters en perceptie. DOF is afhankelijk van verschillende factoren en kan zowel voor portretten als landschappen doelbewust worden gemanipuleerd.

De diafragmaopening bepaalt in sterke mate hoe breed of smal de DOF is. Een groter diafragma (klein f-nummer, bijvoorbeeld f/2.8) geeft een ondiepe DOF, terwijl een kleiner diafragma (bijvoorbeeld f/11 of f/16) een grotere DOF oplevert. De exacte scherpte wordt vaak bepaald door de cirkel van onscherpte (CoC), die afhangt van de sensor en de kijkafstand.

De brandpuntslengte en de afstand tot het onderwerp spelen eveneens een cruciale rol. Langere brandpuntslengten (tele) leveren doorgaans een ondiepere DOF bij dezelfde framing dan korte lenzen. Hoe dichter het onderwerp wordt geplaatst, hoe kleiner de DOF. Het begrip hyperfocale afstand wordt gebruikt om bij een bepaalde diafragma-instelling en brandpunt een zo groot mogelijk scherp gebied te bereiken.

Sensp grootte en beeldcirkel: grotere sensoren resulteren vaak in minder DOF voor dezelfde beeldhoek en diafragma, wat betekent dat full-frame bij dezelfde framing meer onscherpe achtergronden kan geven dan een kleinere sensor. Cropping en lensontwerp spelen hierbij mee.

Toepassingen en technieken: een bewuste DOF-keuze ondersteunt de beoogde visuele expressie. Een shallow DOF wordt veel gebruikt bij portretten en het isoleren van het onderwerp, terwijl een diepe DOF geschikt is voor landschappen. Praktische maatregelen zijn onder meer scherpstellen op hyperfocale afstand, het kiezen van geschikte brandpuntslengte en, bij macro's, mogelijk gebruik van focus stacking.