Uitboeken

Uitboeken is een term uit de boekhouding en bedrijfsadministratie die verwijst naar het verwijderen van een financiële post uit de administratie door deze te boeken tegen een andere rekening, zodat de oorspronkelijke mutatie als afgehandeld verschijnt. Het doel is om verouderde, ongeldige of definitief afgehandelde posten uit de cijfers te verwijderen en zo de administratieve nauwkeurigheid te behouden.

Veel voorkomende situaties zijn onder meer het uitboeken van oninbare vorderingen, het uitboeken van voorraadsveranderingen die niet langer bestaan, en het corrigeren van fouten of dubbele boekingen. Een uitboeking gebeurt doorgaans via een journaalboeking. De mutatie wordt geboekt met de juiste debet- en creditposten op basis van de aard van de post; de exacte tegenrekening hangt af van of het gaat om activa, passiva, verslaglegging van kosten of inkomsten.

Het effect op de financiële verslaggeving is dat het saldo wordt aangepast: activa of passiva kunnen verminderen en de winst- en verliesrekening kan worden beïnvloed. Praktische overwegingen zijn onder meer zorgvuldige documentatie, autorisatie en een duidelijke audit trail; daarnaast moeten uitboekingen voldoen aan relevante normen ( zoals Dutch GAAP of IFRS) en fiscale controle- of btw-aspecten kunnen per geval meespelen.

Synoniemen en verwante termen zijn afboeken, corrigeren en elimineren van posten, waarbij afboeken soms de meest gangbare term is voor het verminderen van waarde of het verwijderen van een post.