Substantieel

Substantieel is een Nederlands bijvoeglijk naamwoord dat aanduidt dat iets van belang is, in omvang of in inhoud. Het duidt op iets wat aanzienlijk is of wezenlijk relevant, en heeft vaak een concrete betekenis in termen van omvang of gewicht. In de omgangstaal betekent substantieel meestal belangrijk of groot, maar de term wordt ook gebruikt om aan te geven dat iets substantieel bijdraagt aan een geheel.

In verschillende contexten heeft substantieel specifieke nuances. In economie en financiën is het gebruikelijk om te spreken van een substantieel bedrag of een substantieel deel van de kosten. In de juridische wereld onderscheidt men vaak tussen substantieel en procedureel; substantieel verwijst naar de inhoud van rechten en plichten, terwijl procedureel betrekking heeft op de wijze van behandelen. Ook in de rechterlijke praktijk verschijnt substantieel bewijs, wat verwijst naar bewijs van gewicht dat de kern van de zaak ondersteunt.

Etymologisch stamt substantieel uit het Latijn substantialis via Franse substantiel, met wortels in substantie en de betekenis van ten grondslag hebbend of in de kern liggend.

Synoniemen zijn aanzienlijk, belangrijk, wezenlijk, fundamenteel en materieel; tegengesteld kan onbelangrijk of oppervlakkig zijn, afhankelijk van context. Substantieel is daarmee een nuttig flexibele term in zowel dagelijks taalgebruik als vakgebieden als economie en recht.