Leefgroepen

Leefgroepen verwijzen naar kleine, sociale eenheden waarin mensen of dieren samenleven en dagelijkse activiteiten delen. De term wordt in verschillende vakgebieden gebruikt en benadrukt doorgaans onderlinge interactie, gemeenschappelijke ruimte en de structuur van het huishouden of de groep.

In de Nederlandse zorgsector is leefgroep een veelgebruikte term voor een compacte wooneenheid binnen verpleeghuizen en woonzorgcentra. Een leefgroep bestaat doorgaans uit een groep bewoners die samen een huishouden vormen, voorzien van een eigen woonkamer en keuken, met privé-slaapkamers en een vast zorgteam. Doel is persoonsgerichte zorg, autonomie en sociale binding, zodat bewoners in een vertrouwde omgeving met dagelijkse routines kunnen blijven functioneren. De grootte van een leefgroep varieert per instelling, maar ligt vaak tussen enkele bewoners en ongeveer twaalf personen.

In ecologie en ethologie wordt de term leefgroep gebruikt om een sociale eenheid aan te duiden van individuen van dezelfde soort die dichtbij elkaar leven en onderling interageren. Kenmerken zijn onderlinge samenwerking, sociale hiërarchie en gedeelde hulpbronnen. Groepsgrootte en structuur variëren sterk tussen soorten en omgevingen, en beïnvloeden zaken als reproductie, voedseldistributie en overleving.

Andere contexten gebruiken leefgroepen voor vergelijkbare ideeën van kleinschalig wonen of wonen in gemeenschappen, met de nadruk op samenwerking en gezamenlijke huishouding. De precieze opzet en grootte hangen af van de toepassing, van zorgverlening tot onderzoek en onderwijs.