BMDmetingen

BMDmetingen verwijst naar metingen van botmineraaldichtheid, meestal uitgevoerd met een DEXA-scan (dual-energy X-ray absorptiometry). Het doel is het beoordelen van osteoporose en osteopenie, het vaststellen van fractuurrisico en het monitoren van behandelingen die de botdichtheid beïnvloeden. Naast DEXA worden soms aanvullende methoden gebruikt, zoals ultrasone metingen of perifere DEXA, maar deze hebben doorgaans minder diagnostische zekerheid voor fractuurrisico.

De meting gebeurt met een laagdosischotstralingstoeslag en is grotendeels pijnloos. Sipaties waar de meting doorgaans plaatsvindt: de wervelkolom in de onderrug, de heup (femurzwaai en femurkop) en soms de pols. De resultaten omvatten de botdichtheid in gram per vierkante centimeter (g/cm2) en gestandaardiseerde indices: de T-score en de Z-score. De T-score vergelijkt de patiënt met een jonge volwassene van hetzelfde geslacht; de Z-score vergelijkt met een leeftijds-, geslachts- en etniciteitsmatched groep. Voor diagnosewording gelden verschillende criteria: bij volwassenen wordt osteoporose gediagnosticeerd bij een T-score ≤ -2,5 op heup of wervelkolom; osteopenie ligt tussen -1,0 en -2,5. Bij kinderen en adolescenten wordt meestal gewerkt met Z-scores, waarbij een score ≤ -2,0 als afwijkend kan worden beschouwd.

Interpretatie en gebruik: BMDmetingen zijn nuttig voor risicobeoordeling, behandelbeslissingen en monitoring van de botdichtheid na verloop van tijd. Reproductie en nauwkeurigheid kunnen worden beïnvloed door factoren zoals degeneratieve veranderingen, aorta-verkalking of positie tijdens de meting; vergelijkbare meetapparatuur en calibratie zijn belangrijk voor longitudinal follow-up. Een herhalingstermijn van 1 tot 2 jaar is gebruikelijk afhankelijk van het uitgangsniveau en de behandeling.