prijsonttrekking

Prijsonttrekking is een term uit de economische en mededingingsliteratuur die verwijst naar praktijken waarbij prijsinformatie of de werking van het prijsmechanisme wordt onttrokken aan of verstoord in de markt. Het begrip is descriptief en geen strikt juridische term op zichzelf, maar beschrijft handelingen die prijsvorming kunnen ondermijnen, misbruik van marktmacht mogelijk maken of concurrentie beperken. Het komt voor in sectoren met imperfecte concurrentie, zoals energie, bouw, detailhandel en aanbestedingen.

Vormen en mechanismen

Praktijken die onder prijsonttrekking vallen, zijn onder meer kartelvorming en prijsafspraken tussen aanbieders, het misbruik van dominante marktpositie om prijzen of voorwaarden te dicteren, en het beperken of verschaffen van prijsinformatie zodat concurrentie minder effectief is. Ook uitsluiting van concurrenten door gedragingen zoals voorwaardensetting, discriminerende prijsprestaties of kunstmatig beperkte beschikbaarheid van producten kan onder de noemer vallen. In some gevallen gaat het om het sturen van prijssignalen of het strategically withholding supply, waardoor de prijsvorming minder transparant en efficiënter verloopt.

Effecten en toezicht

Prijsonttrekking ondermijnt consumentensurplus en economische efficiëntie, doordat prijzen hoger uitvallen of minder concurrerende alternatieven beschikbaar zijn. Het kan leiden tot minder innovatie en hogere transactiekosten. In de Europese en Nederlandse context zijn dergelijke praktijken verboden onder mededingingsregels. De Autoriteit Consument & Markt (ACM) en de Europese Commissie houden toezicht, onderzoeken meldingen en kunnen sancties opleggen bij overtredingen.

Detectie en kennisontwikkeling

Detectie gebeurt via marktanalyses, prijs- en winstonderzoek, meldingen van marktpartijen en gegevensuitwisseling tussen toezichthouders. Voor kwetsbare markten blijft monitoring essentieel vanwege digitaal en internationaal opererende economische relaties.

---