gedragswetenschappen

Gedragswetenschappen is een verzamelnaam voor disciplines die menselijk gedrag, mentale processen en sociale interacties bestuderen. Ze richten zich op hoe individuen denken, voelen en handelen en hoe groepen, organisaties en samenlevingen beïnvloeden en worden beïnvloed.

Belangrijke onderwerpsgebieden zijn onder meer psychologie, sociologie, antropologie, pedagogiek (onderwijswetenschappen), communicatiewetenschap, politieke wetenschap en criminologie. In sommige contexten worden ook arbeids- en organisatiekunde en economische gedragswetenschappen meegerekend. De disciplines combineren vaak theoretische concepten met empirisch onderzoek om patronen en wetmatigheden in gedrag te verklaren.

Onderzoeksmethoden in de gedragswetenschappen zijn divers en omvatten zowel kwantitatieve als kwalitatieve benaderingen. Voorbeelden zijn experiments, surveys, statistische analyses, interviews, etnografie, observatie en discoursanalyse. Vaak wordt gewerkt met gemengde-methoden om diepgang en generaliseerbare conclusies te combineren. Ethische aandacht voor consent, privacy en het voorkomen van schade aan deelnemers is essentieel.

Het vakgebied heeft toepassingen in beleid, gezondheidszorg, onderwijs, maatschappelijke dienstverlening, marketing en organisaties. Het doel is inzicht te bieden in oorzaken en determinanten van gedrag en om interventies, programma’s of beleidsmaatregelen te verbeteren en.effectiever te maken.

Gedragswetenschappen staan in verbinding met de humane en sociale wetenschappen en onderscheiden zich van de natuurwetenschappen door hun focus op menselijk gedrag en sociale context. Ze zijn vaak inter- en multidisciplinair en bieden een brug tussen theorie en praktijk.