dotgrootte

Dotgrootte is een term uit beeld- en druktechniek die de afmeting beschrijft van de individuele punten waaruit een raster of beeld is opgebouwd. In halftoondruk, rasterafbeeldingen en digitale weergave bepaalt de dotgrootte hoe fijn of grof een afbeelding wordt gereproduceerd en hoe duidelijk tonen en schaduwen uit het beeld naar voren komen. Ook in moderne digitale bestanden speelt dotgrootte een rol via pixel- en subpixeldimensies en de afstand tussen punten.

In halftoondruk wordt toonvorming bereikt door halftoonpunten met verschillende grootte. Grotere dots leveren donkerdere gebieden op, kleinere dots lichtere. De combinatie van dotgrootte en dotafstand (screen ruling) bepaalt hoe scherp of zacht de gradaties ogen. Traditionele druktechnieken gebruiken vaak vaste dotgroottes met variërende tussenafstand, terwijl sommige moderne systemen ook variatie in patroon toepassen, bijvoorbeeld met stochastic screening, om tinten te simuleren met een consistente dotgrootte.

In digitale beeldvorming en op beeldschermen wordt dotgrootte soms gelijkgesteld aan pixelgrootte of dot pitch. Een kleinere dotgrootte of hogere pixeldichtheid verbetert de scherpte bij korte kijkafstand, terwijl grotere dots bij een lagere resolutie merkbaarder kunnen zijn. Ditheringstechnieken gebruiken gemengde dotgroottes en patronen om kleur en toonnuances weer te geven wanneer sommige kleuren niet direct worden ondersteund.

Praktisch gezien hangt de gewenste dotgrootte af van het medium, de gebruikte resolutie en de kijkafstand. Te grote dots ontstaan als een retina orientatie zichtbaar wordt en kleine details verliezen; te kleine dots kunnen worden beïnvloed door druk- of weegeigenschappen zoals dotgain of ink spreading.