deionisering

Deionisering, ook wel deionisatie genoemd, is een waterbehandelingsproces waarbij de meeste ondiepe anorganische ionen uit water worden verwijderd door ionenuitwisseling. Het resultaat is water met een zeer lage geleidbaarheid en aanmerkelijk minder opgeloste zouten, vaak aangeduid als deïoniseerd water of DI-water. De toepassing vindt plaats in laboratoria, semi-conductor- en farmaceutische productie, en in sommige industriële processen waar zuiver water vereist is.

Het werkingsprincipe berust op twee soorten ionenwisselaars: kationwisselaars en anionenwisselaars. Een kationwisselaar vervangt kationen in het water door H+-ionen, terwijl een anionenwelwisselaar anionen vervangt door OH−-ionen. Wanneer water door beide resins stroomt, komen H+ en OH− samen tot water, waardoor de meeste metaal- en niet-metaionen uit het water verdwijnen. De waterkwaliteit hangt af van de stoffen die een wisselaar kan verwijderen en van de verdere pre-treatment van het water.

Er zijn verschillende configuraties. Bij aparte bedden wordt eerst een kationwisselaar gevolgd door een anionenwisselaar (scheidingsteen), wat hoge zuiverheid oplevert maar twee regeneraties vereist. Bij mengbedde systemen bevinden beide typen resins zich in één bed, wat resulteert in zeer zuiver water maar met snellere verzadiging. Voor ultrapuur water wordt deionisatie vaak gecombineerd met ropende membranen of distillatie.

Regeneratie van de resins gebeurt met zuren (bij kationresins) en basen (bij anionresins). Vernietiging of afloop van de resins vereist regeneratie of vervanging; afvalgassen en lozingen moeten worden beheerd. Deionisering verwijdert vooral anorganische ionen en is minder effectief tegen opgeloste organische verbindingen of gassoorten zoals kooldioxide; daardoor wordt vaak pre- of post-behandeling gebruikt. DI-water vindt brede toepassing waar stabiliteit en precisie cruciaal zijn.