blokprotocollen

Blokprotocollen is de verzamelnaam voor de regels en mechanismen die bepalen hoe blokken in een gedistribueerde grootboek (blockchain) worden gemaakt, gevalideerd en aan elkaar gekoppeld. Ze definiëren de structuur van een blok, de validatieregels voor transacties, hoe blokken worden uitgezonden in het netwerk en hoe consensus wordt bereikt. Afhankelijk van het ontwerp kunnen blokprotocollen ook regels bevatten voor upgrades via forks.

Een blok bevat doorgaans een header en een body. De header bevat onder meer de hash van het vorige blok, een timestamp, een nonce of ander bewijs, en een Merkle-roots van de transacties. De body bevat de transacties of statusovergangen. Merkle-boom en Merkle-roots worden gebruikt om de integriteit van transacties te controleren zonder alle data te downloaden.

Consensus en netwerkarchitectuur: blokprotocollen opereren in openbare (permissieloze) of privé/permissioned netwerken. Veel protocollen gebruiken proof-of-work of proof-of-stake, soms andere BFT-achtige mechanismen. Finaliteit en probabilistische finaliteit spelen een rol: sommige systemen garanderen definitieve bevestiging na meerdere blokken.

Upgrades en governance: wijziging van het protocol gebeurt doorgaans via forks, met soft forks en hard forks. Besluitvorming kan via node-operators, miners, stake-houders en gemeenschapsprocessen variëren.

Veiligheid en uitdagingen: blokkering, 51%-aanvallen, schaalbaarheid en groei van de opslag, en risico's van centralisatie bij mining of staking kunnen de werking van het protocol beïnvloeden. Het ontwerp van een blokprotocol balanceert beveiliging, efficiëntie en decentralisatie.