Waterstanden

Waterstanden zijn de hoogte van het oppervlak van een watermassa ten opzichte van een vast referentieniveau. In Nederland wordt meestal gerekend ten opzichte van het Normaal Amsterdams Peil (NAP). Waterstanden verschillen per locatie: kustgebieden kennen getijden en stormvloeden, terwijl rivieren en kanalen reageren op neerslag, rivierafvoer en op dijk- en sluissystemen. De meetwaarden worden uitgedrukt in meters boven NAP (m boven NAP).

Meetnet en meting: Meetpunten langs rivieren, kusten en kanalen meten continu de waterstand met peilmeters, radar- of ultrasone sensoren, of sensoren op boeien. De real-time data worden verzameld door overheidsinstanties en waterbeheerders en beschikbaar gesteld als hoogte boven NAP. Data worden vaak opgenomen in hydrologische en maritieme monitoringsystemen en gevoed aan voorspellingsmodellen.

Toepassingen: Waterstanden zijn cruciaal voor dijkbewaking en het beheer van sluizen, gemalen en andere waterkeringen. Ze dienen ook als input voor scheepvaart en kust- of rivierverdedigingsplanning, infrastructuurontwerp en klimaatonderzoek. Daarnaast vormen ze basisdata voor overstromings- en stormvloedvoorspellingen.

Beheer en toegankelijkheid: In Nederland worden meetnetten beheerd door Rijkswaterstaat, waterschappen en andere waterschaps- en watergerelateerde instanties. De verzamelde waterstanden zijn toegankelijk via officiële portals en open data, bedoeld voor professionals, onderzoekers en het publiek. Waar mogelijk worden historische waarden en trends toegevoegd aan lange-termijnobservaties.