Vochttransport

Vochttransport is het verplaatsen van vocht, water in vloeibare of dampvorm, door poreuze materialen en structuren. Het komt voor in de natuur en in menselijk gemaakte systemen en omvat transport door bodem, gesteente, bouwmaterialen zoals beton en hout, textiel en biologische weefsels. Het wordt beïnvloed door verschillen in vocht- en drukgraden, temperatuur en de eigenschap van het medium, zoals porositeit en hygroscopiteit. Het doel van het begrip is het beschrijven hoe vocht zich onder verschillende condities door een stof verplaatst.

De belangrijkste transportmechanismen zijn diffusie van waterdamp, capillair transport van vloeibaar water en advektie van vloeibaar water onder invloed van druk- en gravitatieverschillen. Diffusie treedt op als vochtmoleculen zich van gebieden met hogere naar lagere damppreciënsie bewegen. Capillair transport ontstaat door capillaire krachten in de poriën en kan vocht tegen de zwaartekracht in bewegen. Advektie omvat de stroom van vloeibaar water door een nat medium, bijvoorbeeld bij doorlopende watercirculatie. In ongesatureerde media worden vaak combinatie van Darcy’s wet voor vloeistofdynamica en potentiaalgradiënten beschreven, bijvoorbeeld met de Richards-vergelijking.

Toepassingen en implicaties van vochtovergang variëren van bouwkunde en constructieveiligheid tot landbouw en hydrologie. In de bouw bepalen vochttransport en condensatie het materiaalgedrag, de thermische prestaties en de levensduur. In de landbouw beïnvloedt het bodemvochtbeheer gewasgroei en opbrengst, terwijl in de hydro- en milieuwetenschappen het transport van vocht van invloed is op waterbalans en erosie. Modellering en meting van vochttransport maken gebruik van hygrothermische modellen, sorptie-eigenschappen en verschillende meettechnieken voor vocht- en dampdruk.