Slaapfasen

Slaapfasen verwijzen naar de onderscheiden periodes die de menselijke slaap vormen, gekenmerkt door specifieke hersenactiviteit en fysiologische kenmerken. Bij volwassenen bestaat een typische slaapcyclus uit afwisselingen van NREM-slaap (N1, N2 en N3) en REM-slaap, door elkaar gedurende de nacht.

N1 is de overgang van waak naar licht slapen; N2 is een lichte slaap met spindels en K-complexen; N3, ook wel diepe slaap of slow-wave slaap, is de meest herstellende fase met delta-activiteit; REM-slaap wordt gekenmerkt door snelle oogbewegingen, spieratonie en droomactiviteit terwijl de hersenactiviteit meer lijkt op wakkere toestand.

Een gemiddelde slaapcyclus duurt 90 tot 110 minuten en herhaalt zich meerdere malen per nacht. In de eerste helft van de nacht komt meer N3 voor; in de tweede helft neemt REM-slaap toe en worden de perioden van N3 korter.

Functies: NREM (en vooral SWS) helpt bij fysiek herstel en geheugenconsolidatie, terwijl REM-slaap betrokken is bij emotionele verwerking en lange-term memory integration; glymphatic clearance werkt ’s nachts vooral tijdens SWS.

Slaaparchitectuur varieert met leeftijd, gezondheid, medicatie en stoornissen. Veranderingen in slaapfasen kunnen voorkomen bij kinderen en ouderen, en bij stoornissen zoals slapeloosheid, obstructieve slaapapneu, narcolepsie en REM-slaapgedragsstoornis.