Representatieleer

Representatieleer is een interdisciplinaire studie van representaties in menselijke cognitie en communicatie, met als centraal vraagstuk hoe gedachten, percepties en taalrepresentaties betrekking hebben op de wereld en hoe die representaties worden gevormd, gecodeerd en gebruikt.

Representaties kunnen proposionele inhoud dragen, zoals overtuigingen en intenties, maar ook perceptuele of symbolische vormen kennen, zoals beelden, symbolen en taalkundige structuren. Belangrijke onderscheidingen zijn tussen interne representaties die betekenis dragen (internalisme) en representaties die afhankelijk zijn van aspecten van de buitenwereld (externalisme), evenals tussen de inhoud zelf en de representaties daarvan in kennis, taal en handelen.

Binnen representatieleer bestaan meerdere benaderingen. De klassieke computationele theorie van de geest beschouwt representaties als formele symbolen die worden gemanipuleerd volgens regels. Nieuwere benaderingen benadrukken neurale representaties, connectionistische netwerken en embodied/embedded cognitie, waarbij representaties contextafhankelijk en soms sociaal en taalkundig geconstrueerd zijn. Ook wordt rekening gehouden met sociale en culturele factoren bij hoe representaties ontstaan en gedeeld worden.

Toepassingen komen onder meer voor in kunstmatige intelligentie, linguïstiek, cognitieve psychologie en filosofie van de geest. Het vakgebied evolueert met inzichten uit neurowetenschappen, computationele modellering en dynamische systemen, en blijft vraagstukken oproepen over de aard, oorsprong en betrouwbaarheid van mentale representaties.