Besturingsblokjes

Besturingsblokjes zijn modulaire eenheden die een specifieke besturingsfunctie uitvoeren binnen een groter systeem. Een blok ontvangt inputsignalen van sensoren of schakelaars, verwerkt deze volgens een gedefinieerde logica en produceert outputsignalen die actuatoren of indicatoren aansturen. Door blokken te combineren kan men complexe besturingsprogramma’s opbouwen zonder een monolithische code te hoeven schrijven.

Ze kunnen hardwarecomponenten zijn, zoals losse modules in een PLC, of software-implementaties binnen een microcontroller of PLC. In veel moderne systemen worden besturingsblokjes georganiseerd als function blocks (FB’s) volgens de IEC 61131-3 standaard, waarbij elke blok een duidelijke functie heeft (bijvoorbeeld timer, telfunctie, logische poorten, of motorregelaar).

Toepassingen vinden we in industriële automatisering, robotica en embedded besturingen. Blokken communiceren via een veldbus of netwerk en kunnen worden geconfigureerd door parameters of middels grafische talen zoals blokdiagrammen, ladderlogica of vergelijkbare modellen.

Voordelen zijn onder meer modulariteit, herbruikbaarheid en vereenvoudigde testen en onderhoud. Ontwikkelaars kunnen blokken afzonderlijk ontwerpen, testen en vervangen, waardoor systemen flexibeler en schaalbaarder worden.

Historisch gezien ontstond het concept met de opkomst van modulaire automatisering en PLC’s in de jaren 1960-70. Sindsdien is het verder ontwikkeld en gestandaardiseerd, met name via IEC 61131-3, dat blokgebaseerde programmering en interoperabiliteit stimuleert.