Arbeidsmarktvraag

Arbeidsmarktvraag is de vraag naar arbeid vanuit werkgevers in een economie. Het geeft aan hoeveel werknemers bedrijven willen aannemen bij een bepaald loonniveau en vormt daarmee de tegenhanger van arbeidsaanbod. Samen bepalen arbeidsmarktvraag en arbeidsaanbod de werkgelegenheid, sector- en beroepssamenstelling en de loonontwikkeling.

Determinanten van arbeidsmarktvraag zijn onder meer de omvang van de economische activiteit en de vraag naar goederen en diensten, de productiviteit en de marginale productiviteit van arbeid, investeringen en kapitaalintensivering, technologische ontwikkelingen en automatisering, loonontwikkelingen, regelgeving en belastingen, internationale handel en migratie, en demografische factoren.

Metingen van arbeidsmarktvraag komen vaak uit vacatures en aannemingsstatistieken, evenals sector- en beroepprognoses van statistische bureaus. De verhouding tussen vacatures en werkloze personen is een veelgebruikte indicator. Ook lange termijn prognoses van economische groei en sectorale samenstelling leveren inzicht in toekomstige arbeidsmarktvraag.

Beleid en beleidsrelevantie: maatregelen die investeringen, innovatie en scholing stimuleren kunnen de arbeidsmarktvraag positief beïnvloeden. Functie van arbeidsmarktbeleid is het verbeteren van de matching tussen vraag en aanbod en het vergroten van mobiliteit, bijvoorbeeld via trainingen en arbeidsbemiddeling. Immigratie- en onderwijsbeleid beïnvloeden zowel de huidige als toekomstige vraag naar arbeid, en daarmee de relatieve tekorten of overschotten per beroep.

Knelpunten: arbeidsmarktvraag verschilt sterk per sector en regio, en data over toekomstige vraag dragen onzekerheden met zich mee. Prognoses kunnen gevoelig zijn voor economische schommelingen, technologische doorbraken en wereldwijde ontwikkelingen.