canonisatie

Canonisatie is de handeling waarmee de Rooms-Katholieke Kerk een overleden persoon officieel erkent als heilige, zodat deze persoon in de universele liturgie en devotie van de Kerk wordt vereerd en als voorbeeld voor het geloof dient. De term komt van het Latijnse canonizare, “tot canon maken”.

Historisch gezien werden heiligen in de vroege Kerk vooral lokaal vereerd, maar in de middeleeuwen ontwikkelde zich een meer gestructureerde procedure. In de moderne tijd is de procedure vastgelegd door de paus en de Congregatie voor de Heiligverklaringen, die het proces coördineert en toekent. Het hele traject duurt doorgaans vele jaren en vereist zorgvuldige historisch-theologische beoordeling.

Proces en fasen: de zaak begint met een diocesane onderzoeksfase naar het leven, deugden en eventueel martelaarschap van de kandidaat. Daarna wordt de zaak aan de paus voorgelegd om de status Dienaar van God toe te kennen. Vervolgens kan de status Venerabel worden toegekend wanneer de kerk vaststelt dat de persoon voorbeeldige deugden heeft geoefend. De volgende stap is zaligverklaring (beatificatie), meestal na bevestiging van een wonder toegeschreven aan de intercessie van de kandidaat, tenzij de persoon martelaar is. Na zaligverklaring volgt doorgaans canonisatie (heiligverklaring), meestal na een tweede wonder na de zaligverklaring, waarna de heilige in de universele liturgie wordt vereerd.

Effecten: een canonisatie verleent de betreffende persoon een officiële place in de liturgische kalender en het universum van de verering in de katholieke Kerk. De heilige kan als rolmodel dienen voor gelovigen en kan door gelovigen worden aangeroepen voor tussenkomst bij God.