Slijtageweerstand

Slijtageweerstand is de eigenschap van een materiaal om verlies van materiaal te weerstaan tijdens tribologische contacten, waarbij wrijving, belasting en beweging slijtage veroorzaken. Deze eigenschap is van belang voor de levensduur en betrouwbaarheid van onderdelen die onder operationele slijtage functioneren.

Slijtage kan verschillende oorzaken en vormen hebben, zoals adhesieve slijtage, abrasieve slijtage, erosieve slijtage en vermoeilijke slijtage. De mate van slijtage wordt bepaald door materiaalkenmerken zoals hardheid, taaiheid en microstructuur, evenals oppervlakafwerking, spanningen, en operationele omstandigheden zoals belasting, snelheid, smering en omgeving (temperatuur en corrosie).

Metingen van slijtageweerstand gebeuren vaak door verlies van volume of massa over een bepaalde beweeg- of slijfroute, of via een slijtagecoëfficiënt. In laboratoriumtesten worden tribologische proeven toegepast, bijvoorbeeld pin-on-disk, ball-on-flat en taber-slijtage, waarbij belasting,/slijrichting en smeermiddel gecontroleerd worden.

Materialen en technologische benaderingen voor hogere slijtageweerstand omvatten keramische en harde legeringen (zoals carbide en nitriden) en harde coatings (bijv. DLC, TiN, CrN) die op metalen substraten worden aangebracht. Ook metalen-matrixcomposieten en gepolijste oppervlakken met speciale behandelingen dragen bij aan betere slijtageprestaties.

Toepassingen en belang: slijtageweerstand speelt een cruciale rol in auto-industrie, luchtvaart, gereedschap, lagers en hydraulische systemen. Een betere slijtageweerstand kan de levensduur verlengen, onderhoudskosten verlagen en de efficiëntie verhogen. Ontwerpkeuzes en materialenkeuze in tribologie worden ondersteund door normen en testmethoden die slijtage beoordelen onder verschillende operationele omstandigheden.