Aspiracja

Aspiracja, pochodząca od łacińskiego aspirare “wciągać, wdychać”, jest pojęciem o różnych znaczeniach w języku polskim. W ujęciu ogólnym oznacza proces zasysania lub wciągania substancji. W medycynie i naukach pokrewnych aspiracja najczęściej odnosi się do dwóch głównych kontekstów: wdychania ciała obcego do układu oddechowego oraz celowego odsysania płynów lub materiałów.

W kontekście medycznym aspiracja oznacza wprowadzanie treści z jam ustnej lub żołądka do dróg oddechowych, na przykład podczas zabiegów, osłabienia odruchu kaszlowego czy utraty przytomności. Skutkiem może być chemiczny zapalenie płuc, bakteryjna aspiracyjna zapalenie płuc lub inne powikłania oddechowe. Ryzyko wzrasta u osób z dysfagią, chorego pod wpływem anestetyków, alkoholu, lub u pacjentów leżących. Profilaktyka obejmuje zachowanie odpowiedniej pozycji, ochronę dróg oddechowych, postępowanie zgodne z protokołami żywieniowymi i medycznymi.

Drugie znaczenie to aspiracja jako technika medyczna: odsysanie lub pobieranie płynów, treści lub komórek za pomocą strzykawki, gargula lub ssącego urządzenia. W diagnostyce klinicznej szczególnie ważna jest finezja aspiracji narzędziem cienkoigłowym (fine-needle aspiration) do pobierania materiału do badań cytologicznych.

Poza medycyną aspiracja może także odnosić się do ogólnego dążenia do celów, marzeń lub ambicji, a także do systemów i procesów ssących w technice laboratoryjnej i przemysłowej.