finezja

Finezja to polskie słowo oznaczające wyrafinowanie, delikatność i subtelność w sposobie wykonania lub wyrazie. W kontekście sztuki i rzemiosła odnosi się do jakości pracy charakteryzującej się drobiazgowymi, starannie wyważonymi detalami oraz wysublimowaną estetyką.

Etymologia wskazuje na zapożyczenie z języków romańskich, najczęściej tłumaczone jako finesse z francuskiego, poprzez włoskie finezza. W języku polskim termín ten utrwalił się w krytyce artystycznej i rzemiośle jako określenie wysokiej kultury wykonania, która łączy techniczny kunszt z wyczuciem stylu. Używa się go także w przenośni, opisując subtelne niuanse w działaniu lub prezentacji.

Zastosowania: w sztukach wizualnych oraz rzeźbie i jubilerstwie finenessa detali często podnosi całokształt kompozycji. W projektowaniu, architekturze i dekoracjach odnosi się do subtelnych proporcji, jakości materiałów i delikatnych ornamentów. W muzyce i literaturze finisz wyrazu – subtelność artykulacji, niuans tonalny lub stylistyczny – bywa określana jako finezyjna.

Finezja a inne pojęcia: łączy precyzję z wyczuciem estetyki i kultury formy; bywa przeciwstawiana surowości, masywności czy bezbarwnemu funkcjonalizmowi. W krytyce artystycznej słowo to często sugeruje subtelny, lecz widoczny wyraz kunsztu.