weegpunten

Weegpunten is een term die in het Nederlands wordt gebruikt voor punten in een berekening waaraan een gewicht is toegekend. Een weegpunt geeft weer dat een bepaalde component, databron of factor anders zwaar meetelt dan andere bij het samenstellen van een samenvattende maat, score of afstand. Het begrip komt voor in statistiek, data-analyse, beoordelingssystemen en gegevensfusie.

Wiskundig kan een weegpunt worden gezien als een koppeling tussen een waarde x_i en een gewicht w_i. Een veelgebruikte aanpak is het gewogen gemiddelde S = sum over i van w_i x_i, waarbij de gewichten optellen tot 1 (genormaliseerd) of niet-genormaliseerd kunnen blijven. In veel toepassingen wordt het gewicht bepaald door de relevantie of het vertrouwen in de bron; soms wordt het gewicht samenhangend bepaald via optimalisering of expertbeoordeling.

Toepassingen omvatten: samenvatten van criteria bij beslissingsondersteuning (scoring), sensorfusie waarbij verschillende meetbronnen worden gecombineerd, ruimtelijke interpolatie met gewogen gemiddelden, en machine learning waarbij kenmerken een gewicht krijgen in lineaire modellen of afstandsberekeningen. In onderwijs kan een weegpunt de relatieve bijdrage van vakken aangeven.

Selectie en interpretatie van weegpunten vereisen zorgvuldigheid. Onjuiste of ongecontroleerde gewichten kunnen resultaten scheefmaken; daarom wordt vaak gevoeligheidsanalyse uitgevoerd en gewichten gevalideerd met data of expertinput. Zie ook: gewogen gemiddelde, gewichtsfactor, datafusie.