bezsennoci

Bezsenność to zaburzenie snu charakteryzujące się trudnościami w zasypianiu, częstym budzeniem się w nocy, wczesnym budzeniem lub snem, który nie daje pełnego odświeżenia. Objawy utrzymują się przez co najmniej kilka tygodni i prowadzą do zaburzeń funkcjonowania w ciągu dnia, takich jak zmęczenie, problemy z koncentracją i irytacja.

Bezsenność dzieli się na pierwotną (nie wynikającą bezpośrednio z innego schorzenia) i wtórną (spowodowaną innymi problemami, np. chorobami, lekami, używkami). Można ją określić jako krótkotrwałą lub przewlekłą, w zależności od czasu trwania i nasilenia objawów.

Czynniki ryzyka obejmują stres i zaburzenia nastroju (depresję, lęk), ból przewlekły, zaburzenia rytmu dobowego, starzenie się, nawyki snu, pracę zmianową oraz używanie alkoholu lub stymulantów. Przewlekła bezsenność występuje częściej u osób z innymi schorzeniami psychicznymi lub somatycznymi.

Diagnoza opiera się na wywiadzie klinicznym, dzienniczku snu i ocenach funkcjonowania w ciągu dnia; w razie potrzeby stosuje się badania takie jak polisomnografia, aby wykluczyć inne zaburzenia snu.

Leczenie zwykle zaczyna się od higieny snu i terapii poznawczo-behawioralnej dla bezsenności (CBT-I). Leki nasenne są stosowane ostrożnie i najczęściej krótkoterminowo. W leczeniu wtórnym kluczowe jest zajęcie się przyczyną zaburzenia oraz modyfikacja stylu życia, w tym ograniczenie kofeiny i regularny harmonogram snu.