baktériami

Bakterie to prokariotyczne organizmy występujące praktycznie wszędzie na Ziemi. Mają niewielkie rozmiary, najczęściej od 0,2 do 5 μm, i zwykle występują jako pojedyncze komórki. Ich kształty obejmują cylindryczne, kuliste oraz spiralne. Materiał genetyczny to zwykle kolista cząsteczka DNA zlokalizowana w nukleoidzie; nie mają jądra. Ściana komórkowa z peptydoglikanu jest charakterystyczna dla większości bakterii, choć występują różnice między grupami. Rozmnażają się głównie przez podział binarny.

Metabolizm bakterii jest bardzo zróżnicowany. Niektóre są autotroficzne i fotosyntetyczne, inne heterotroficzne. Wyróżnia się saprofity, pasożyty, symbionty oraz chemolitotrofy. Potrafią wykorzystywać różne źródła węgla i energii, przetwarzać związki organiczne i nieorganiczne, a także fermentować. W środowisku występują w ogromnych populacjach i często tworzą biofilmy.

Znaczenie ekologiczne i praktyczne jest wielorakie. Bakterie odgrywają kluczową rolę w obiegu pierwiastków, rozkładają materia organiczna, wiążą azot i uczestniczą w procesach mineralizacji. W glebie i wodach napędzają cykle biogeochemiczne. W gospodarce i medycynie wykorzystywane są w fermentacji, produkcji enzymów, biotechnologii i probiotykach. Jednocześnie niektóre bakterie mogą być patogenne dla ludzi, zwierząt i roślin; problemem jest oporność na antybiotyki i choroby zakaźne.

Badania bakterii opierają się na obserwacjach mikroskopowych, hodowli na pożywkach oraz testach genetycznych i molekularnych. Współczesna mikrobiologia obejmuje genomikę, metagenomikę i inżynierię biologiczną, co umożliwia wykorzystanie bakterii w przemyśle, ochronie zdrowia i środowisku.