Patentabiliteit

Patentabiliteit is de mate waarin een uitvinding voor octrooi in aanmerking komt. In de meeste rechtsgebieden vereist patentabiliteit drie hoofdcriteria: nieuwheid, een inventieve stap en industriële toepasbaarheid. Daarnaast moet de uitvinding voldoende duidelijk en volledig zijn beschreven in de octrooiaanvraag, zodat een vakman de uitvinding kan uitvoeren, en moet de gevraagde bescherming eenheid en duidelijke afbakening hebben.

Nieuwheid betekent dat de uitvinding niet eerder bekend was aan het publiek voordat de aanvraag werd ingediend of gepubliceerd. Als eenzelfde oplossing elders bekend was, vervalt de nieuwheidsvoorwaarde.

De inventieve stap houdt in dat het niet voor de hand ligt voor een deskundige in het relevante vakgebied, gezien de stand van de technologie, om tot de uitvinding te komen.

Industriële toepasbaarheid houdt in dat de uitvinding in ten minste één industrie praktisch toegepast kan worden of geproduceerd kan worden.

Uitsluitingen en beperkingen: niet elke uitvinding is octrooibaar. In veel rechtsgebieden zijn abstracte ideeën, natuurwetten, wiskundige methoden en louter ontdekkingen niet octrooieerbaar. Ook medische of veterinaire behandelingen op zichzelf zijn vaak uitgesloten. Regels voor computerprogramma’s en algoritmen variëren per jurisdictie.

Een octrooiaanvraag wordt ingediend bij een octrooibureau en ondergaat doorgaans een onderzoek naar nieuwheid, inventieve stap en toepasbaarheid. Bij goedkeuring wordt het octrooi verleend, meestal met een geldigheidsduur van circa twintig jaar, om innovatie tijdelijk te beschermen en investeringen in onderzoek en ontwikkeling te stimuleren.