xkoordinaat

Xkoordinaat (x-coördinaat) is de abscisa van een punt in een Cartesiaans coördinatensysteem. In tweedimensionale ruimte heeft een punt P met coördinaten (x, y) zijn x-waarde als horizontale positie langs de x-as ten opzichte van de oorsprong; positief ligt rechts, negatief links. In driedimensionale ruimte is het eerste component x van een punt (x, y, z) en bepaalt het de positie langs de x-as.

Notatie: x wordt vaak aangeduid als de x-waarde of x-coördinaat. In vectorvorm is het de eerste component van de coördinaatvector. In grafieken fungeert x vaak als de onafhankelijke variabele, bijvoorbeeld y = f(x); in impliciete vorm F(x, y) = 0 bepalen x en y samen de positie.

Transformaties: Translatie langs de x-as verschuift x-waarden; schaal langs de x-as verandert x met een factor; rotatie in het vlak verandert ook x-waarden doordat de coördinaten kunnen verschuiven.

Toepassingen: Xkoordinaat is fundamenteel bij het tekenen van grafieken, parameter- en ruimtelijke berekeningen, meetkunde, natuurkunde, computergraphics en GIS gebruiken de x-koordinaat als basisgegeven voor ruimtelijke representatie.

Geschiedenis: Het Cartesiaanse coördinatensysteem werd in de 17e eeuw ontwikkeld door René Descartes, waardoor algebra en meetkunde werden verenigd.