hemodynamiczny

Hemodynamiczny to przymiotnik odnoszący się do hemodynamiki, nauki zajmującej się ruchem krwi i siłami działającymi na serce oraz naczynia krwionośne. Hemodynamika bada zależności między ciśnieniem krwi, przepływem, oporem obwodowym i powrotem krwi żylnej, aby opisać i ocenić perfuzję tkanek.

Najważniejsze pojęcia to przepływ krwi (CO, cardiac output), średnie ciśnienie tętnicze, opór obwodowy (SVR), preload i afterload oraz kurczliwość serca. CO to iloczyn częstości skurczów serca i objętości wyrzutowej. SVR odzwierciedla opór całego układu naczyniowego. Preload opisuje napełnienie serca przed skurczem, afterload – siłę pokonywaną przez serce przy wyrzucie krwi, a kurczliwość – zdolność serca do generowania siły niezależnie od obciążenia.

Ocena hemodynamiczna może być nieinwazyjna lub inwazyjna. Do metod nieinwazyjnych należą pomiary ciśnienia tętniczego, echokardiografia i ocena przepływów krwi. Do metod inwazyjnych należą cewnikowanie tętnicze i żylne, a także cewnik do prawego serca i tzw. balonowy kateter płucny (Swan-Ganz), który umożliwia szacowanie CO, SVR i innych parametrów.

Znaczenie kliniczne obejmuje diagnostykę i monitorowanie w stanach ostrej krytyki: wstrząsów, sepsy, kardiogenicznego niedokrwienia, a także podczas zabiegów operacyjnych i w intensywnej terapii. Celem jest utrzymanie odpowiedniego przepływu krwi i perfuzji tkanek poprzez odpowiedni dobór płynów, leków wazopresyjnych i inotropów oraz, w razie potrzeby, urządzeń wspomagających.

Termin „hemodynamiczny” opisuje parametry, stany lub procesy związane z hemodynamiką, które są monitorowane lub modyfikowane w praktyce klinicznej.